HSP & Faalangst: alsof ik het bijna niet verdiende

Faalangst. Angst om te falen. We kennen de term, maar wat betekent het eigenlijk precies? Kort en bondig betekent het dat mensen met faalangst, bang zijn ergens in te mislukken.

Faalangst is te verdelen in drie groepen: cognitieve, sociale en motorische faalangst. Cognitie is ons kenvermogen ofwel leervermogen. Mensen met cognitieve faalangst vinden het moeilijk te laten zien wat ze aan kennis hebben opgedaan. Dit is de meest bekende vorm van faalangst. Sociale faalangst treedt op in contact met anderen. Iemand met sociale faalangst blokkeert van angst tijdens bijvoorbeeld het toespreken van een groep, bij het ontmoeten van onbekenden, of in een gewoon gesprek. Onder motorische faalangst wordt verstaan: het gebruiken van het lichaam. Dit treedt vooral op wanneer de druk van het lichamelijk moeten presteren groot is, bijvoorbeeld wanneer een voetballer een strafschop moet nemen.

Ik ben er vrijwel zeker van dat ik last heb van faalangst. Om erachter te komen of dat ook daadwerkelijk is, heb ik een online test gedaan. Hieruit bleek dat ik voornamelijk last heb van prestatie en sociale angst.

Voor de zomer heb ik succesvol de HBO opleiding Communicatie & Multimedia Design afgerond met een 7. Een ruime voldoende zou je denken, maar het moment van euforie duurde maar kort, heel kort, misschien wel té kort. Waarom stond ik niet dagen te juichen en te springen van blijdschap? Na 4,5 jaar zwoegen en zweten heb ik eindelijk het welverdiende papiertje in ontvangst mogen nemen, maar waarom voelt het dan bijna alsof ik het niet verdiende?

Prestatie angst, de angst om iets graag goed te willen doen. Een zeven is een gemiddelde voldoende en misschien ook wel een metafoor voor hoe ik me voel. Gemiddeld. Het gevoel dat ik nergens in uitblink en echt ergens goed in ben, terwijl iedereen in mijn omgeving vraagt: ‘En wat nu? Wat ga je nu doen?’. Mijn standaard bijna template-achtig antwoord: ‘Weet ik nog niet joh! Nog even rustig aan en genieten van mijn vakantie en dan zie ik het wel.’ Ik doe er wel luchtig over, maar diep van binnen weet ik ook echt niet wat ik leuk vind om te doen.

Het bekijken van vacatures is ook geen pretje met iemand die faalangst heeft. ‘Goed zijn met Photoshop is een pre’ lees ik bijvoorbeeld regelmatig. Vervolgens klik ik de vacature direct weg, want ik ben niet goed in Photoshop, verre van zelfs. Gedachten gaan door mijn hoofd: ‘Dat zou een afgestudeerde CMD-er toch wel moeten zijn?’ ‘Wat heb ík nou voor kwaliteiten te bieden als ik dat niet eens kan?’ Zo zijn er nog genoeg andere punten waardoor ik mezelf nooit goed genoeg vind.

Terwijl ik dit schrijf moet ik denken aan de toespraak die ik van mijn afstudeerdocent kreeg tijdens mijn diploma uitreiking. Hij kaartte onder andere mijn onzekerheid aan. Hij vertelde over mijn verdediging en dat er op een gegeven moment een vraag van de assessor kwam die ik niet kon beantwoorden. Met dit verhaal probeerde hij duidelijk te maken dat ik het eigenlijk héus wel wist, omdat ik na het horen van het antwoord op de moeilijke vraag, reageerde met ‘Oh ja!’ en dat ik mijn onzekerheid niet in de weg moet laten staan van mijn kunnen.

Sociale angst is de angst om negatief beoordeeld te worden door andere mensen en te ‘falen’ in je sociale contacten. Een aantal punten uit de test waar ik mezelf heel erg in herkende:

  • In een groep houd ik me op de achtergrond,
  • Ik ga liever niet naar sociale bijeenkomsten, zoals feestjes of vergaderingen,
  • Ik heb er een hekel aan om het middelpunt van de belangstelling te staan,
  • Ik ben bang dat mensen me saai of stom vinden,
  • Als iemand me een complimentje maakt, voel ik me ongemakkelijk.

Toevallig kreeg ik gisteren nog een compliment en zoals gewoonlijk bedankte ik haar niet van harte, maar verzon ik iets om het compliment af te wimpelen. De overige punten heb ik vooral gemerkt tijdens stages. Het begrip “borrelen” alleen al. Onnodig en gedwongen socializen. Altijd heb ik het gevoel dat ik niet interessant genoeg ben en niet weet wat ik zou moeten vertellen.

Waarom zouden mensen naar mij willen luisteren? Dat interesseert hen toch niet? Om deze reden trek ik zelf ook vaak te snel conclusies. Dit is ook een aantal keer tegen mij gezegd door mensen in mijn direct omgeving, maar ik merk het zelf ook. In mijn liefdesleven bijvoorbeeld. Ik trek snel de conclusie dat een date mij toch niet leuk vindt, dus dan laat ik het maar voor wat het is. Een vriendin zegt dan altijd: ‘Waarom denk je dat? Je moet toch juist uitzoeken of jij hém überhaupt wel leuk vindt?’. En voor een moment ben ik het eens met haar, maar mijn eigen gedachten maken snel een comeback. Overigens lijkt mijn laatste date écht geïnteresseerd te zijn in mij en ook in deze situatie denk ik ‘Waarom in godsnaam?’.

Faalangst. Waar het vandaan komt weet ik niet precies. Misschien is het in mijn kinderjaren ontstaan en langzamerhand verergerd. Misschien door het feit dat ik altijd het idee heb dat mijn moeder trotser is op mijn broer, omdat hij dokter is geworden en altijd werk zal hebben. Misschien de Chinese cultuur waarbij presteren bijna vanzelfsprekend is. Misschien omdat mijn moeder altijd zegt dat ik moet afvallen. Misschien omdat ik vind dat ik slank hoor te zijn zoals een stereotype Chinese vrouw. Misschien de mensen om mij heen die wel een passie hebben. Misschien een opeenstapeling van alles.

Kortom: een angst wat mij in vele situaties dwars zit en waar ik voorlopig nog wel zoet mee ben.

Geschreven door een dame die ik heb begeleid.

Voor meer over mijn werk als life coach voor hooggevoelige personen zie de website: Orchid of Life ~ HSP Coaching & Rebirthing 

3 gedachten over “HSP & Faalangst: alsof ik het bijna niet verdiende

    1. De mijne ook … al jaren geleden afgestudeerd, maar als nu iemand aan mij vraagt: wat is je talent … dan kan ik alleen maar zeggen: ik heb geen idee … want waar ben ik nou eigenlijk echt heel goed in … inderdaad, voel me gemiddeld. En hoe verander je nou dat gevoel … dat zou voor mij de sleutel zijn.

  1. Ontzettend bedankt voor het delen van dit verhaal. Wat prachtig geschreven en verwoord!! Het is voor mij zo herkenbaar in bijna ieder woord. Dankjewel hiervoor.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s